Τη στοχευμένη τροποποίηση του Κανονισμού για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας (ΕΤΘΑΥ), με στόχο την απλοποίηση και διευκόλυνση της πρόσβασης αλιέων και παραγωγών υδατοκαλλιέργειας σε χρηματοδότηση, πρότεινε τη Δευτέρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
«Η σημερινή πρόταση τοποθετεί την ΕΕ στην πρωτοπορία μιας υπεύθυνης αλιευτικής πολιτικής,» δήλωσε ο Επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών, Κώστας Καδής, σημειώνοντας ότι η απλοποίηση των κανόνων και η ενσωμάτωση του πλαισίου του ΠΟΕ για τις επιβλαβείς επιδοτήσεις, επιτρέπουν «να προστατεύουμε τους θαλάσσιους πόρους μας, να στηρίζουμε την πράσινη μετάβαση και, κυρίως, δίνουμε στους νέους και στους αλιείς μικρής κλίμακας μια πιο προσβάσιμη πορεία στον κλάδο».
Σύμφωνα με την Κομισιόν, στα μέσα της περιόδου 2021-2027 ορισμένοι κανόνες αποδεικνύονται δυσεφάρμοστοι, ενώ ορισμένες ευκαιρίες χρηματοδότησης κρίνονται υπερβολικά άκαμπτες για την ενεργοποίηση των αναγκαίων επενδύσεων στον κλάδο. Έτσι, η πρόταση της Κομισιόν εισάγει νέους ορισμούς για την «ενεργειακή μετάβαση» και τα «πιλοτικά έργα», με σκοπό μεγαλύτερη νομική ασφάλεια και τη διευκόλυνση δοκιμών νέων τεχνολογιών.
Προβλέπει, επίσης, πιο ευέλικτους κανόνες για την αντικατάσταση και τον εκσυγχρονισμό κινητήρων, καθώς και στοχευμένη στήριξη σε πιλοτικά και ερευνητικά έργα και σε επενδύσεις λιμένων και υποδομών που συμβάλλουν στην ενεργειακή μετάβαση του στόλου.
Στα βασικά σημεία της πρότασης περιλαμβάνονται η ενίσχυση της γενεασιακής ανανέωσης, με αυξημένη ένταση ενίσχυσης για νέους αλιείς και την άρση εμποδίων στη μεταβίβαση κυριότητας επιχειρήσεων, καθώς και δύο νέα καθεστώτα χρηματοδότησης, ένα προσωρινής παύσης δραστηριότητας για την άμβλυνση κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων σε αλιείς που αντιμετωπίζουν μείωση τουλάχιστον 40% στις αλιευτικές δυνατότητες που τους έχουν διατεθεί, και ένα ειδικό καθεστώς για την παράκτια αλιεία μικρής κλίμακας.
Αύξηση του δημοσιονομικού ανώτατου ορίου για μέτρα στόλου και μόνιμη παύση δραστηριότητας από 15% σε 30% της κατανομής κάθε κράτους μέλους προτείνει επίσης η Κομισιόν, καθώς και την κατάργηση του ανώτατου ορίου για την προσωρινή παύση. Παράλληλα, ενισχύεται η περιβαλλοντική προστασία μέσω στήριξης εθνικών στρατηγικών για θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές και καθεστώτων συνδιαχείρισης της αλιείας.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αυτή η τροποποίηση διασφαλίζει, όπως αναφέρεται, πλήρη συμμόρφωση με τη Συμφωνία του ΠΟΕ για τις Αλιευτικές Επιδοτήσεις, καθιστώντας μη επιλέξιμους για χρηματοδότηση από το ΕΤΘΑΥ φορείς εκμετάλλευσης ή σκάφη που εμπλέκονται σε παράνομη, λαθραία και άναρχη αλιεία (IUU) ή σε αλιευτικές δραστηριότητες στην ανοικτή θάλασσα εκτός της αρμοδιότητας σχετικού Περιφερειακού Οργανισμού Διαχείρισης της Αλιείας.
Η πρόταση βασίζεται στην ενδιάμεση αξιολόγηση του ΕΤΘΑΥ, στα αποτελέσματα της πρόσκλησης υποβολής στοιχείων και σε διαβουλεύσεις με κράτη μέλη και ενδιαφερόμενα μέρη, και θα βρεθεί ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Συμβουλίου στο πλαίσιο της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας.
