Πραγματική κοινωνική οργή προκάλεσε αυτή τη φορά το ατόπημα του Φειδία Παναγιώτου, του νεαρού Ευρωβουλευτή από το Μένοικο, με την αναφορά του για τους αθλητές με νοητικά προβλήματα ως “πελλούς”. 

Η Ομοσπονδία Ειδικών Ολυμπιακών καλεί τον Φ. Παναγιώτου να τοποθετηθεί για το σχόλιο του

Να τοποθετηθεί με θεσμική υπευθυνότητα και σεβασμό, αναγνωρίζοντας τη σημασία του λόγου του και τον ρόλο που διαδραματίζει στη δημόσια σφαίρα, καλεί τον Φειδία Παναγιώτου η Κυπριακή Ομοσπονδία Ειδικών Ολυμπιακών (Special Olympics Cyprus) σε σχέση με το σχόλιο του σε διαδικτυακή εκπομπή που αφορούσε άτομα με νοητική αναπηρία.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Ομοσπονδίας, η χρήση γλώσσας που υποτιμά, απαξιώνει ή γελοιοποιεί τα άτομα με νοητική αναπηρία, δεν συνάδει με τον σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια και αντιβαίνει στις αρχές της ισότητας, της κοινωνικής συμμετοχής και της συμπερίληψης. Τέτοιες εκφράσεις, σημειώνει η Ομοσπονδία, ενισχύουν στερεοτυπικές αντιλήψεις και υπονομεύουν τις θεσμικές και κοινωνικές προσπάθειες για την ισότιμη ένταξη αυτών των ατόμων.

Στην ανακοίνωση τονίζεται πως ο δημόσιος λόγος προσώπων με θεσμικό ρόλο και κοινωνική επιρροή φέρει αυξημένη ευθύνη, καθώς συμβάλλει άμεσα στη διαμόρφωση στάσεων και αντιλήψεων. Η απόδοση τέτοιων εκφράσεων σε πρόθεση χιούμορ ή σε μεμονωμένη αστοχία λόγου, δεν αναιρεί τη βαρύτητα του περιεχομένου ούτε τον αντίκτυπο που αυτό έχει στον δημόσιο διάλογο και στην κοινωνική αντίληψη, αναφέρει η Ομοσπoνδία.

Στη συνέχεια, καλεί τον κ. Φειδία Παναγιώτου να τοποθετηθεί με θεσμική υπευθυνότητα και σεβασμό, αναγνωρίζοντας τη σημασία του λόγου του και τον ρόλο που διαδραματίζει στη δημόσια σφαίρα.

Καταλήγοντας, διαβεβαιώνει πως η Ομοσπονδία παραμένει προσηλωμένη στον θεσμικό της ρόλο για την προάσπιση της αξιοπρέπειας, των δικαιωμάτων και της ισότιμης συμμετοχής των ατόμων με νοητική αναπηρία και θα συνεχίσει να παρεμβαίνει υπεύθυνα απέναντι σε κάθε μορφή λεκτικής απαξίωσης και κοινωνικού αποκλεισμού.

«Σάπια αντίληψη» ότι τα άτομα με νοητική αναπηρία είναι «πελλά», λέει στο ΚΥΠΕ η Πρόεδρος ΚΥΣΟΑ

Η άποψη που εξέφρασε ο Ευρωβουλευτής Φειδίας Παναγιώτου ότι τα άτομα με νοητική αναπηρία είναι «πελλά» συνιστά μια «σάπια αντίληψη», δήλωσε στο ΚΥΠΕ η Πρόεδρος της Κυπριακής Συνομοσπονδίας Οργανώσεων Αναπήρων (ΚΥΣΟΑ), Θέμις Ανθοπούλου, σημειώνοντας ότι αυτές οι απόψεις «παραπέμπουν σε πολύ μακρινούς καιρούς όπου τα άτομα με νοητική αναπηρία ήταν τα προβληματικά».

«Είναι αδιανόητο ένας Ευρωβουλευτής να χρησιμοποιεί ρατσιστικό λόγο. Ακούμε έναν Ευρωβουλευτή να χαρακτηρίζει ως ‘’πελλά’’ τα άτομα με νοητική αναπηρία», σημείωσε, προσθέτοντας ότι «δεν ζούμε στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, ούτε καν στα τέλη του, δεν ζούμε σε καθεστώς απαρτχάιντ, δεν ζούμε στον σκοταδισμό».

«Υπάρχουν άτομα που γυρίζουν και λένε ότι (ο Φειδίας Παναγιώτου) έκανε ένα λάθος. Δεν μπορεί να είναι ένα απλό λάθος η άποψη ότι τα άτομα με νοητική αναπηρία είναι ‘’πελλά’’», τόνισε η κ. Ανθοπούλου. Παράλληλα, διερωτήθηκε «πού ζούμε, πώς αυτό το άτομο μάς εκπροσωπεί σε επίπεδο Ευρωκοινοβουλίου, με ποιο υπόβαθρο διαπραγματεύεται και μιλάει για την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες».

«Ζούμε σε μία εποχή όπου η πληροφόρηση είναι διάχυτη. Για ό,τι δεν ξέρεις, υπάρχουν εύκολοι τρόποι να το μάθεις», υπέδειξε η Πρόεδρος της ΚΥΣΟΑ, επισημαίνοντας ότι «άλλοι Κύπριοι Ευρωβουλευτές, που δεν είναι στην πρώτη τους θητεία, πολλές φορές με πολλή ευγένεια – γιατί ακριβώς θέλουν να είναι σωστοί και πιο τεκμηριωμένοι – έρχονται κοντά μας σε ό,τι αφορά θέματα (ατόμων) με αναπηρίες».

«Εδώ δεν μιλάμε για ένα εξειδικευμένο θέμα. Μιλάμε για ένα νέο άνθρωπο που θεωρεί ‘’πελλά’’ τα άτομα με νοητική αναπηρία», συμπλήρωσε.

Αυτές οι απόψεις, συνέχισε, «δεν παραπέμπουν καν στα τέλη του προηγούμενου αιώνα. Παραπέμπουν σε πολύ μακρινούς καιρούς όπου τα άτομα με νοητική αναπηρία, τα άτομα με αναπηρία ήταν τα προβληματικά, ήταν τα ‘’πελλά’’ και ήταν κλειδωμένα στα σπίτια τους, γιατί ήταν μίασμα να έχεις τέτοια άτομα στην οικογένειά σου», υπογράμμισε.

«Επομένως, όταν εμείς ως αναπηρικό κίνημα κάνουμε αγώνες για την αποδοχή, την ισότιμη συμμετοχή και τη συμπερίληψη, αρωγοί μας σε αυτόν τον αγώνα πρέπει να είναι οι θεσμοί, τα μέλη του Κοινοβουλίου, η εκτελεστική εξουσία, οι Ευρωβουλευτές μας. Είναι η φωνή μας, είναι εκείνοι που συνηγορούν με τη φωνή μας και αλλάζουμε ένα περιβάλλον», ανέφερε στο ΚΥΠΕ η Θέμις Ανθοπούλου. «Πώς θα αλλάξεις ένα περιβάλλον όταν έχεις αυτές τις απόψεις;» διερωτήθηκε.

«Ως ΚΥΣΟΑ, δεν δεχόμαστε (το επιχείρημα) ότι είναι μικρός και θα μάθει. Στην ανακοίνωσή μας λέμε στοχευμένα και πλήρως συνειδητά ότι δεν μιλάμε για ένα παιδάκι που φοιτά στο νηπιαγωγείο. Μιλάμε για ένα ενήλικο άτομο που πολιτεύεται στα έδρανα του Ευρωκοινοβουλίου και θα έπρεπε μέχρι σήμερα ό,τι δεν γνωρίζει να φροντίσει να το έχει μάθει», επεσήμανε η Πρόεδρος της Συνομοσπονδίας. «Δεν μιλάμε για μία εξίσωση Φυσικής που ήταν δύσκολο να τη μάθει και δεν πρόλαβε», πρόσθεσε.

«Το θέμα είναι πάρα πολύ σοβαρό. Και αυτό διαφθορά είναι. Όταν υπηρετείς τον λαό και όταν κάποιος σε ψηφίσει και κερδίσεις μία θέση παντού, είτε κλέψεις μία τράπεζα, είτε προσβάλεις την έμφυτη αξιοπρέπεια των πολιτών, είναι το ίδιο κακό», τόνισε η κ. Ανθοπούλου. «Η άποψη ότι ‘’έχει άλλους που κάνουν χειρότερα’’ προκρίνει την ασυδοσία. Δεν πάει έτσι», επεσήμανε.

«Ο καθένας κρίνεται από τις πράξεις του και τα λόγια του και είναι με πλήρη συνείδηση, εκπροσωπώντας τον θεσμοθετημένο εταίρο του κράτους που παραθέτω αυτά σήμερα και παραθέσαμε αυτά που παραθέσαμε στην ανακοίνωσή μας», δήλωσε στο ΚΥΠΕ. «Όταν κάνουμε αγώνα ενάντια στον Ραδιομαραθώνιο και στις διακρίσεις, πού να πάμε όταν ένας νέος άνθρωπος, Ευρωβουλευτής, έχει την άποψη ότι τα άτομα με νοητική αναπηρία είναι ‘’πελλά’’;» διερωτήθηκε η Πρόεδρος της ΚΥΣΟΑ.

«Αυτό δεν είναι ατόπημα, είναι η άποψή του και την είπε γελώντας και τρώγοντας σαλάτα. Δεν είναι λεκτικό ολίσθημα. Να μην τα μπερδεύουμε, να μην τα συγχέουμε όλα μεταξύ τους», υπογράμμισε. «Και εμείς ως ΚΥΣΟΑ το εννοούμε ότι μπορούμε να τον βοηθήσουμε για να αποκτήσει μία αντίληψη για τα άτομα με αναπηρίες, που είναι ισότιμοι πολίτες, με ίσα δικαιώματα στην ίση συμμετοχή», πρόσθεσε.

«Τα εμπόδια είναι η κοινωνία που τα βάζει και τα μεγαλύτερα εμπόδια είναι οι σάπιες αντιλήψεις. Και αυτή είναι μία σάπια αντίληψη», κατέληξε.

Η δήλωση Ευρωβουλευτή για άτομα με νοητική αναπηρία δείχνει πεπαλαιωμένες αντιλήψεις, λέει η Επ. Διοικήσεως

Η δήλωση Ευρωβουλευτή για τα άτομα με νοητική αναπηρία μόνο σεβασμό και συμπερίληψη δεν επιδεικνύει, αναφέρει η Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Μαρία Στυλιανού Λοττίδη, σημειώνοντας ότι ο δρόμος για ισότητα και μη διάκριση είναι ακόμη μακρύς.

Όπως αναφέρει η Επίτροπος Διοικήσεως, «το μέγιστο πρόβλημα δεν είναι τι ξεστόμισε ο Ευρωβουλευτής, το πρόβλημα είναι πως ο αυθόρμητος χαρακτηρισμός από μέρους του για άτομο με αναπηρία ως πρόσωπο ’πελλόν’ αποκαλύπτει την αντίληψη και τα πιστεύω του. Με βαθύτερη ρίζα από την ελαφρότητα της πράξης και του λόγου του, δείχνοντας τις πεπαλαιωμένες αντιλήψεις για τα άτομα με αναπηρία, σέρνοντας και ξεγυμνώνοντας μια ολόκληρη κοινωνία της οποίας αποτελεί μέρος», επισημαίνει.

Σε ανακοίνωση που εξέδωσε αναφορικά με τη δήλωση του Ευρωβουλευτή, η Επίτροπος Διοικήσεως αναφέρει ότι «σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (CRPD), ως άτομα με αναπηρίες νοούνται πρόσωπα με μακροχρόνιες σωματικές, ψυχικές, νοητικές ή αισθητηριακές βλάβες, οι οποίες, σε αλληλεπίδραση με εμπόδια, δύνανται να παρεμποδίζουν την πλήρη και αποτελεσματική συμμετοχή τους στην κοινωνία σε ίση βάση με τους άλλους».

«Και όταν λέμε εμπόδια προφανώς δεν περιορίζονται μόνο σε περιβαλλοντικά, θεσμικά ή κοινωνικά εμπόδια αλλά εμπόδια που διαιωνίζουν στερεότυπα και προκαταλήψεις με τέτοιο τρόπο και έκταση ώστε ο αγώνας της συμπερίληψης, της ενσωμάτωσης και της αναγνώρισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία σε ίση βάση με όλους να καθίσταται δυσχερής και άνισος», προσθέτει.

«Γιατί μπορεί μια φράση να φαντάζει απλώς απερίσκεπτη, εν τη ρύμη του λόγου ή να αναδεικνύει την ’αβάσταχτη ελαφρότητα του είναι’, αλλά όταν προέρχεται από πρόσωπα που ασκούν εξουσία με εντολή να αντιπροσωπεύουν και να ενεργούν τουλάχιστον για μια μεγάλη ομάδα ψηφοφόρων, τότε η αντανάκλαση του λόγου παύει να είναι επιφανειακή και ασήμαντη αλλά έχει τη δύναμη να διαβρώσει τα θεμέλια μιας δημοκρατικής κοινωνίας», επισημαίνει η κ. Λοττίδη. «Μιας κοινωνίας δηλαδή που στηρίζεται στις αξίες της ισότητας και μη διάκρισης, της ελευθερίας και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε όλα τα πρόσωπα ανεξαιρέτως», προσθέτει.

Η Επίτροπος Διοικήσεως σημειώνει περαιτέρω πως «ο υποτιμητικός λόγος κυρίως για όσους έχουν αποκτήσει την δύναμη του δημοσίου βήματος, παύει να είναι υπεύθυνος λόγος όταν αντί να ενώνει, διχάζει, και αντί να οδηγεί στη συμπερίληψη, δημιουργεί αποκλεισμούς και απαξίωση».

«Όταν μιλάμε για εμπόδια λοιπόν που αλληλεπιδρούν με την αναπηρία και δημιουργούν διακρίσεις», συνεχίζει, «δεν περιοριζόμαστε στον περιορισμό πρόσβασης σε οποιοδήποτε φυσικό, δομημένο, ψηφιακό, εργασιακό, σχολικό ή ψυχαγωγικό περιβάλλον, αλλά εννοούμε όλους εμάς τους πολίτες μιας κοινωνίας που η συμπεριφορά μας επηρεάζει και αντανακλά το επίπεδο του πολιτισμού, της παιδείας, της αποδοχής αλλά κυρίως το επίπεδο της κατανόησης των πιο απλών εννοιών όπως ο σεβασμός της έμφυτης ανθρώπινης αξιοπρέπειας και απαιτεί τον σεβασμό όχι μόνο από την Πολιτεία αλλά και από τον κάθε πολίτη ξεχωριστά».

«Και η δήλωση ή μάλλον η επεξήγηση που έδωσε Ευρωβουλευτής για άτομο με αναπηρία ως πρόσωπο ‘πελλό μόνο σεβασμό και συμπερίληψη δεν επιδεικνύει», υπογραμμίζει η κ. Λοττίδη.

«Όσο σύντομη και αυθόρμητη και αν ήταν, δεν παύει να έχει τη δυναμική της. Τη δυναμική ως αντανάκλαση μιας κοινωνίας φτωχής σε παιδεία και πολιτισμό», επισημαίνει. «Μιας κοινωνίας που διαιωνίζει τα στερεότυπα του αποκλεισμού και της διαφορετικότητας με αποτέλεσμα να δημιουργεί «εμπόδια» στην κατανόηση ότι η άρση των εμποδίων δεν αποτελεί χάρη αλλά δικαίωμα των Ατόμων με Αναπηρία, ότι τα εμπόδια είναι αυτά που δημιουργούν την αναπηρία και η διαιώνισή τους με οποιονδήποτε τρόπο συμπεριλαμβανομένης της λεκτικής απαξίωσης είναι αυτά που εν τέλει δημιουργούν τη διάκριση», συμπληρώνει.

«Εν έτει 2026, λοιπόν, αν κάτι μας αποκάλυψε ο Ευρωβουλευτής μέσα από τα βιντεάκια του είναι πως ο δρόμος για ισότητα και μη διάκριση, για συμπερίληψη και μια κοινωνία χωρίς απαξιωτικούς αποκλεισμούς είναι ακόμη μακρύς», τονίζει η Μαρία Στυλιανού Λοττίδη.

«Ένας δρόμος που μας καλεί όλους να τον περπατήσουμε, ο καθένας στο βάρος της ευθύνης του με τα πρόσωπα με δημόσιο λόγο και εξουσία να έχουν ακόμη μεγαλύτερο, γιατί σαν μυθικοί Άτλαντες αυτοί έταξαν στον κόσμο πως θα κουβαλούσαν τη γη στις πλάτες τους και αντί αυτού αποτινάζουν άναρχα το βάρος της πάνω σε αυτούς που ήλπιζαν, εναπέθεσαν και προσδοκούσαν πως με την ψήφο και την εμπιστοσύνη τους θα δημιουργούσαν μια άλλη Ρέα η οποία θα αναχαίτιζε τον Κρόνο από το να τρώει τα παιδιά του», τονίζει η Επίτροπος Διοικήσεως.

«Γι’ αυτό και το βάρος της ευθύνης του κάθε υποσχόμενου Αίαντα δεν είναι διαπραγματεύσιμο, κάθε απαξιωτικός λόγος δεν είναι ανεκτός, γιατί είναι λόγος που δημιουργεί διάκριση. Ας μην τον επιτρέψουμε», καταλήγει.

Οι δηλώσεις Ευρωβουλευτή προσβάλλουν τα άτομα με νοητική αναπηρία, λέει η ΕΠΑΝΑ

Oι δηλώσεις του Ευρωβουλευτή Φειδία Παναγιώτου είναι άκρως απογοητευτικές και προσβάλλουν τα άτομα με νοητική αναπηρία, αναφέρει η Επιτροπή Προστασίας Ατόμων με Νοητική Αναπηρία (ΕΠΑΝΑ), σημειώνοντας ότι καταδικάζει τις δηλώσεις του «σχετικά με τους άστοχους χαρακτηρισμούς, που θυματοποιούν τα άτομα με νοητική αναπηρία».

Σε ανακοίνωσή της η ΕΠΑΝΑ αναφέρει πως «η νοητική αναπηρία δεν είναι ασθένεια, αλλά μια κατάσταση που μπορεί να προκαλέσει δυσκολίες στα άτομα σε διαφορετικούς τομείς της ζωής τους όπως τη μάθηση, την αυτοφροντίδα, την ανεξάρτητη διαβίωση, την εργοδότηση κ.ά. Η νοητική αναπηρία προκαλεί ορισμένους περιορισμούς, όμως, εάν ένα άτομο έχει την κατάλληλη στήριξη, μπορεί να βελτιωθεί, να μάθει καινούργια πράγματα και να έχει μια ‘’κανονική’’ ζωή», προσθέτει.

Σημειώνει ακόμη ότι «τα άτομα με νοητική αναπηρία έχουν τα ίδια δικαιώματα όπως όλοι οι πολίτες και αναγνωρίζονται ως άτομα με νομική οντότητα βάσει της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες που κυρώθηκε από την Κύπρο το 2011. Τα κράτη Μέλη αναμένεται πως θα προβαίνουν σε όλα τα δυνατά μέτρα για να μπορούν τα άτομα με νοητική αναπηρία να απολαμβάνουν ισότιμα όλα τα δικαιώματά τους», αναφέρει.

«Οι πολιτικοί και οι βουλευτές καλούνται να γνωρίζουν και να προωθούν τα δικαιώματα των ατόμων με νοητική αναπηρία και όχι να τα χλευάζουν ούτε να τα υποτιμούν», επισημαίνει η ΕΠΑΝΑ.

«Αναμένεται ότι ο Ευρωβουλευτής Φειδίας Παναγιώτου θα ανακαλέσει τις δηλώσεις και θα αναθεωρήσει τη στάση του σχετικά με τα άτομα με νοητική αναπηρία», καταλήγει.

Αποτροπιασμό για δηλώσεις Φειδία Παναγιώτου εκφράζει το Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας

Αποτροπιασμό και οργή του για τις πρόσφατες, απαράδεκτες από κάθε άποψη, όπως αναφέρει, δηλώσεις του Ευρωβουλευτή, Φειδία Παναγιώτου, εκφράζει το Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου, ως θεματοφύλακας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της αξιοπρέπειας κάθε πολίτη.

«Το να χαρακτηρίζεται η κατηγορία S14 των Παραολυμπιακών Αγώνων, που αφορά συνανθρώπους μας με νοητική αναπηρία, ως κατηγορία ‘για τους πελλούς’, δεν αποτελεί ούτε ‘αστοχία’, ούτε ‘αδυναμία έκφρασης’», αλλά «είναι η επιτομή του κοινωνικού εκφασισμού και της απόλυτης πνευματικής ένδειας», αναφέρει σε ανακοίνωση το Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου.

Σημειώνει ότι «είναι τραγικό, την ώρα που το αναπηρικό κίνημα, η ΚΥΣΟΑ και η Κυπριακή Παραολυμπιακή Επιτροπή δίνουν καθημερινές μάχες για την εξάλειψη του στίγματος, ένας εκλεγμένος εκπρόσωπος της Κύπρου στο Ευρωκοινοβούλιο να ανασύρει από τον βούρκο του παρελθόντος όρους που παραπέμπουν σε σκοτεινές εποχές εγκλεισμού και χλεύης».

Το Παρατηρητήριο αναφέρει ότι συντάσσεται πλήρως με τον Αντιδήμαρχο Πόλεως Χρυσοχούς και όλους τους φορείς που ζητούν «την άμεση και δημόσια απολογία του, όχι μια τυπική ‘συγνώμη’ μέσω TikTok, αλλά μια έμπρακτη αναγνώριση της ζημιάς που προκάλεσε στον πολιτικό πολιτισμό της χώρας μας» και προσθέτει ότι “η Κύπρος του 2026 δεν ανήκει σε εκείνους που γελούν υποτιμητικά με την αναπηρία, αλλά σε εκείνους που αγωνίζονται για μια κοινωνία χωρίς αποκλεισμούς”.

Σεβόμαστε πλήρως τα άτομα με αναπηρίες, λέει η Υπουργός Παιδείας

Ερωτηθείσα για το θέμα που προέκυψε έπειτα από δημόσια τοποθέτηση Ευρωβουλευτή για τα άτομα με νοητική αναπηρία και δη παραθλητές, η Υπουργός Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας είπε ότι όποιος και να κάνει δηλώσεις πρέπει να είναι πολύ προσεκτικός.

«Σεβόμαστε πλήρως τα άτομα με αναπηρίες, αντιμετωπίζουμε ισότιμα τα άτομα με αναπηρίες και ειδικά στα σχολεία. Οι ευκαιρίες πρέπει να είναι ακριβώς ίδιες για όλους. Καταδικάζουμε οποιαδήποτε άλλη δήλωση που είτε να υποβαθμίζει είτε να προσβάλλει με οποιονδήποτε τρόπο τα άτομα με αναπηρίες και δη παιδιά ή αθλητές», κατέληξε.